Nga muốn có căn cứ ở Sudan: Khóa cửa Địa Trung Hải

(Quan hệ quốc tế) - Đang có những dấu hiệu cho thấy Nga đang theo đuổi quyết tâm có một căn cứ quân sự ở ngay Sudan, cửa ngõ biển đỏ vào Địa Trung Hải.

Tham vọng địa chính trị của Nga và căn cứ ở Sudan

Căn cứ hải quân duy nhất của Nga đặt tại nước ngoài là ở Tartus, Syria. Vừa qua, Moscow và Damascus đã đi đến thống nhất sơ bộ cho Nga tiếp tục thuê sử dụng quân cảng Tartus thêm thời hạn 49 năm.

Tuy nhiên, vị trí duy nhất của Tartus sẽ không kéo dài khi Moscow đang lên kế hoạch thành lập các căn cứ quân sự nước ngoài tiếp theo. Cụ thể, Phó Thủ tướng Nga Yuri Borisov cho biết Moscow cảm thấy cần phải mở rộng các căn cứ quân sự của mình.

"Khi mở một căn cứ quân sự ở nước ngoài, việc này trước tiên mang lại lợi ích cho chính quốc gia cho Nga thuê căn cứ. Ví dụ tại Tartus ở Syria, quân đội Nga bảo vệ nơi này, làm giàu cho nơi này và không dừng đầu tư, xây dựng nơi đây.

Việc cho thuê căn cứ quân sự còn đẩy mạnh những hợp tác kinh tế giữa hai quốc gia, cụ thể là giữa Moscow và Damascus. Mọi người có thể thấy sự tốt đẹp đến từ cả hai phía. Vì thế, khi Nga mở các căn cứ quân sự ở bất kỳ quốc gia nào trên thế giới, thì trên hết đây là lợi ích cho cả hai phía" - Phó Thủ tướng Borisov cho biết.

Nga muon co can cu o Sudan: Khoa cua Dia Trung Hai
Vị trí địa lý của Sudan

Ông Borisov cũng khẳng định Nga sẽ xúc tiến hình thành thêm các căn cứ quân sự khác ở nước ngoài. "Có thể ở châu Phi, có thể ở châu Âu, hoặc ở châu Mỹ... Đây là hành động nên làm, nhưng quan trọng còn phải dựa vào nhu cầu và thách thức thực tế".

Theo lãnh đạo Trung tâm Trung Đông và lân cận thuộc Viện Nghiên cứu chiến lược Nga, chuyên gia Vladimir Fitin, ông cho rằng rất có thể Sudan sẽ là quốc gia tiếp theo nhanh chóng thông qua đề nghị mở căn cứ quân sự với Nga tại bờ biển nước này.

Chuyên gia này cho biết: "Trước khi bị đảo chính, vào những năm 2017, Nga đã liên lạc với chính quyền của cựu Tổng thống Sudan Omar al-Bashir để mở căn cứ hải quân trên đất Sudan và gần như các cuộc đàm phán đã được chốt lại với các tín hiệu lạc quan".

"Tôi nghĩ những thay đổi chính trị mới đây ở Sudan không tác động tiêu cực đến các mối quan hệ của Sudan với Nga, mọi người đều muốn có mối quan hệ chặt chẽ với Nga, nước có kinh nghiệm phong phú trong việc hợp tác với Sudan và có thể hỗ trợ trong nhiều lĩnh vực, vốn đã được thực thi nhiều lần trong quá khứ, đặc biệt là khai thác địa chất và khoáng sản” - ông Fitin cho biết.

Nếu Nga có thêm một căn cứ quân sự ở Sudan, đây là nước cờ địa chính trị rất quan trọng của Nga, có thể xoay chuyển toàn bộ cục diện của khu vực Địa Trung Hải - Bắc Phi. Bởi Sudan nằm ở cửa ngõ Biển Đỏ, sát với kênh đào Suez của Ai Cập.

Khi có căn cứ hải quân tại đây, Nga có thể dễ dàng phong tỏa, kiểm soát tuyến đường biển quan trọng bậc nhất quốc tế ra vào Địa Trung Hải, kiểm soát Biển Đỏ và vùng Vịnh Châu Phi. Dù Nga chỉ có một căn cứ quân sự, so với hàng chục căn cứ quân sự của Mỹ ở khắp khu vực này, nhưng điều này khẳng định tham vọng đối đầu địa chính trị sòng phẳng với Mỹ của Nga.

Đồng thời, với hai gọng kìm cảng Tartus và căn cứ ở Sudan (nếu có) sẽ tạo hiệu ứng ỷ giốc, kiểm soát hai đầu của Kênh đào Suez.

Sudan vào thế trận giằng co địa chính trị

Thời kỳ nắm quyền của Tổng thống al-Bashir, Sudan thực hiện chính sách đối ngoại độc lập, không liên kết, có quan hệ tốt với các quốc gia thuộc khối Liên Xô trước đây như Đông Âu, Nga. Ngoài ra, Ai Cập, các nước Bắc Phi, Iran và Trung Quốc có hoạt động đối ngoại tích cực với Sudan.

Nga muon co can cu o Sudan: Khoa cua Dia Trung Hai
Tàu chiến Nga tiến vào cảng Tartus

Ngoài ra, Trung Quốc đang là quốc gia dẫn đầu nguồn vốn nước ngoài đầu tư vào quốc gia Bắc Phi này, đặc biệt nhằm vào cơ sở hạ tầng và các dự án hợp tác khai thác dầu.

Tuy nhiên, Mỹ và phương Tây dường như không có mối quan hệ tốt đẹp với Sudan thời Tổng thống al-Bashir. Washington xếp Sudan vào nhóm "danh sách các nhà nước khủng bố", áp đặt luật cấm vận kinh tế hoàn toàn với Sudan kể từ năm 1997. Tháng 4/2009, Tòa án Hình sự Quốc tế ra lệnh bắt Tổng thống Sudan, được Mỹ, Pháp, Anh, Đức ủng hộ.

Hiện tại, Mỹ chưa áp đặt bất kỳ lệnh trừng phạt nào vào các cá nhân tại chính quyền quân sự lâm thời vừa lật đổ Tổng thống al-Bashir. Ngoài ra, chính phủ lâm thời này hôm 21/4 xác nhận cũng đã cử một phái đoàn sang Mỹ để đề đạt nguyện vọng được đặt quan hệ tốt đẹp với Washington và kiến nghị gỡ bỏ các lệnh trừng phạt nhằm vào quốc gia này.

Như vậy, trong thời gian Tổng thống al-Bashir nắm quyền, với các biện pháp trừng phạt, cô lập của Mỹ, Sudan buộc phải tìm đến các nguồn đầu tư không liên quan đến phương Tây, đặc biệt từ Trung Quốc và Nga trong vài năm qua.

Động thái của chính phủ lâm thời của Sudan khi cử đoàn đại sứ đi Mỹ đã cho thấy chính sách đối ngoại của chính quyền mới có phần cởi mở hơn và gia tăng những sự tiếp xúc đến từ phương Tây. Tuy nhiên, quan điểm này của Sudan cho thấy sẽ châm ngòi cho một cuộc cạnh tranh địa chính trị mới giữa Nga và Mỹ ngay tại quốc gia còn đang bất ổn này.

Đỗ Tú

Thứ Ba, 23/04/2019 19:04

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện