26 nhà đầu tư trong nước muốn làm cao tốc Bắc-Nam

(Doanh nghiệp) - Cần thiết phải yêu cầu các nhà đầu tư làm rõ cơ cấu nguồn vốn vay, tránh rơi vào bẫy nợ

Minh bạch hóa tối đa

Liên quan tới dự án cao tốc Bắc - Nam, Bộ GTVT từng thông báo các nhà đầu tư trong nước và quốc tế không mặn mà với các dự án BOT cao tốc Bắc - Nam. Trong cả 8 đoạn BOT chỉ có nhà đầu tư Trung Quốc muốn tham gia. Phát biểu này của Bộ GTVT đã gây tranh cãi trong một thời gian, rất nhiều chuyên gia, ĐBQH bày tỏ nghi ngại về thông tin trên.

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan đã có bài viết phân tích rất chi tiết từng điểm còn vướng mắc đồng thời bà nhấn mạnh "không tin các nhà đầu tư trong nước không thể thực hiện được dự án".

26 nha dau tu trong nuoc muon lam cao toc Bac-Nam
Cần minh bạch hóa tối đa dự án cao tốc Bắc - Nam.

Sau những phản biện của các các nhà chuyên môn, mới đây, Vụ Đối tác công tư - PPP (Bộ Giao thông Vận tải) cho biết tính đến nay, các ban quản lý dự án đã phát hành 120 bộ hồ sơ sơ tuyển nhà đầu tư tại 8 dự án cao tốc Bắc - Nam theo hình thức đối tác công tư (PPP). Đáng chú ý, trong số đó có tới 26 nhà đầu tư trong nước bày tỏ nguyện vọng muốn tham gia và 14 nhà đầu tư nước ngoài đến từ Hàn Quốc, Pháp, Anh, Hồng Kông, Trung Quốc… mua hồ sơ sơ tuyển.

Bình luận về diễn biến trên, chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho biết, việc có nhiều nhà đầu tư nội quan tâm tới dự án là một tín hiệu tốt. Điều này cho thấy những quy định trói buộc gây khó cho doanh nghiệp nội, khiến doanh nghiệp trong nước không thể tham gia được vào dự án do "không đủ khả năng theo quy định" mà Bộ GTVT phát biểu trước đó ít nhiều đã được cởi bỏ.

Bản thân các doanh nghiệp trong nước cũng đã tự chứng minh họ có khả năng tham gia vào dự án và họ mong muốn được tham gia vào dự án vì thế, họ mới mua hồ sơ ứng tuyển.

Tuy nhiên, chưa thể nói rằng các nhà đầu tư trong nước đang chiếm thế áp đảo so với các nhà đầu tư nước ngoài. Mua hồ sơ ứng tuyển chỉ là nguyện vọng bước đầu. Để tính toán được tương quan có bao nhiêu nhà đầu tư nội, bao nhiêu nhà đầu tư ngoại muốn tham gia vào dự án phải dựa vào sự đánh giá, xem xét của Bộ GTVT sau khi các nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu cùng với phương án thực hiện thực tế của từng doanh nghiệp.

Việc lựa chọn nhà thầu nào, nhà thầu nào có thể được chọn tham gia vào dự án lại là một quá trình khác. Việc này còn phụ thuộc vào đánh giá của Bộ GTVT cũng như của Ủy ban thẩm định hồ sơ đấu thầu dự án.

"Tôi cũng đang theo dõi và rất quan tâm tới quá trình đánh giá, xét tuyển hồ sơ các nhà thầu của Bộ GTVT cũng như Ủy ban thẩm định đấu thầu dự án này.

Kinh nghiệm thực tế cho thấy, có rất nhiều nhà đầu tư tốt khi tham gia đấu thầu đã bị đẩy ra để giữ lại các nhà đầu tư yếu kém, không đủ năng lực. Vì thế, vấn đề đánh giá, thẩm định hồ sơ phải bảo đảm tính công khai, minh bạch, khách quan, vô tư, tránh tình trạng để các nhà đầu tư mua đơn, nộp đơn nhưng trong quá trình thực hiện lại đẻ ra các điều kiện nhằm đẩy họ ra", bà Lan nói.

Nhắc tới điều kiện, một điểm khiến bà Lan rất băn khoăn là tiêu chí đánh giá nhà thầu với thang điểm 100. Theo đó, năng lực tài chính chiếm tỷ trọng 60% tổng số điểm (tương ứng với 60 điểm); năng lực kinh nghiệm chiếm 30% (30 điểm) và phương pháp triển khai dự án chiếm 10% (10 điểm). 

"Về năng lực tài chính, Chính phủ đã thống nhất cho phép các nhà đầu tư hợp vốn để có thể đáp ứng đủ 60%, tuy nhiên về yêu cầu kinh nghiệm thực hiện dự án, hoặc phải từng thực hiện các dự án có quy mô tương tự... đây là một bài toán gây khó cho các doanh nghiệp trong nước.

Ở Việt Nam, hầu hết các dự án cao tốc đều rơi vào tay các nhà thầu Trung Quốc và Tổng Công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam, các doanh nghiệp trong nước gần như không có điều kiện được tham gia, như thế lấy đâu ra kinh nghiệm để chứng minh.

Thực tế, có những doanh nghiệp trong nước có trình độ, năng lực xây dựng dự án khác quy mô, dù lần đầu tham gia nhưng cũng đang thực hiện  tốt như cao tốc Vân Đồn - Móng Cái. Tôi cho rằng, muốn doanh nghiệp có kinh nghiệm thì phải để cho họ làm, phải làm mới có được kinh nghiệm.

Vì thế, yêu cầu về kinh nghiệm cũng là một tiêu chí nhưng cần phải được nghiên cứu, xem xét linh hoạt, không nên biến điều kiện thành cái bẫy nhằm gạt các nhà đầu tư nội có năng lực tốt ra khỏi cuộc chơi để đưa những nhà đầu tư yếu kém vào", bà Lan nêu quan điểm.

Bà Lan cho biết, đây là dự án nhận được rất nhiều sự quan tâm của dư luận xã hội, cũng như những người đại diện cho các lĩnh vực khác nhau trong xã hội như văn hóa, kinh tế, giao thông....  

Thứ Tư, 26/06/2019 07:25

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện