Nga sắp vận hành Akademik Lomonosov: Phương Tây lại sốt vó

(Khoa học) - Nhà máy điện hạt nhân nổi Akademik Lomonosov của Nga sắp di chuyển đến Bắc Cực, truyền thông phương Tây lo lắng cho số phận người dân Nga.

The Guardian, 9News vừa đăng tải bài viết về chuyến đi của nhà máy điện hạt nhân nổi Akademik Lomonosov tới Bắc Cực sắp tới. Họ lo ngại những gì diễn ra với Akademik Lomonosov có thể sẽ khiến nhân loại chứng kiến một thảm họa hạt nhân như Chernobyl hay sự cố xảy đến với con tàu huyền thoại Titanic.

Nga sap van hanh Akademik Lomonosov: Phuong Tay lai sot vo 
Nhà máy điện hạt nhân nổi được sơn cờ Nga. Ảnh: The Guardian

Ban đầu, tờ báo Anh dẫn lời ông Vladimir Irminku, một trong những kỹ sư trưởng sẽ hành trình theo Akademik Lomonosov khẳng định sự tự tin vào độ an toàn của nhà máy điện hạt nhân nổi này.

“Tôi cảm thấy như là nhà du hành đầu tiên vào vũ trụ” - ông Irminku nói.

Ông Irminku cho biết, ông hoàn toàn biết các biệt danh mà truyền thông phương Tây đặt cho Akademik Lomonosov như "Chernobyl trên băng", "thảm họa Chernobyl" nhưng vị kỹ sư hoàn toàn tin tưởng vào thiết kế chống thảm họa của con tàu.

"Chernobyl và Akademik Lomonosov, chúng ta đang nói về 2 hệ thống hoàn toàn khác nhau. Luôn có sự hoài nghi về công nghệ mới. Nhưng họ [truyền thông phương Tây-ND] đang quá nhiệt tình. Nếu họ nói có khả năng xảy ra tai nạn với lò phản ứng thì họ phải đưa ra bằng chứng" - vị kỹ sư nói.

Ông Irminku cho biết thêm, trong trường hợp xảy ra tai nạn và phải tắt lò phản ứng, nước lạnh từ băng bên dưới lò phản ứng có thể được sử dụng làm chất làm mát cho đến khi có sự trợ giúp từ bên ngoài. Hơn nữa, hệ thống khẩn cấp của lò phản ứng có thể làm mát lò mà không cần cung cấp điện trong 24 giờ.

Akademik Lomonosov hiện đang được neo đậu tại vịnh Kola ở biển Barents.

Nga dự kiến sẽ kéo tàu Akademik Lomonosov mang theo lò phản ứng hạt nhân đến  neo đậu ở cảng Pevek trong tháng này. Hai lò phản ứng sẽ cung cấp điện cho nhà ở và các hoạt động khai mỏ ở vùng Chukotka giàu tài nguyên của Nga.

Công ty năng lượng hạt nhân quốc gia của Nga, Rosatom, ví Akademik Lomonosov “gần như không bao giờ chìm”. Con tàu được thiết kế để có thể chống chịu các hiện tượng tự nhiên cực đoan như sóng thần và lốc xoáy. Nó cũng có thể chịu va chạm với băng trôi cũng như một con sóng cao 7 mét.

Nhà máy hạt nhân nổi sẽ không để lại bất cứ chất và vật liệu độc hại nào tại nơi vận hành. Đây gọi là "nguyên tắc bãi cỏ xanh".

Nga sap van hanh Akademik Lomonosov: Phuong Tay lai sot vo 
Bên trong khoang tàu Akademik Lomonosov.

Akademik Lomonosov, mất hơn một thập kỷ để chế tạo, mang theo hai lò phản ứng hạt nhân KLT-40S, tương tự như các lò phản ứng hạt nhân của Nga. Các lò phản ứng sử dụng uranium làm giàu thấp và có khả năng sản xuất 70MW điện kết hợp, mà Rosatom ước tính là đủ cho 100.000 ngôi nhà.

Nga kỳ vọng nhà máy này sẽ cung cấp điện cho khoảng 2 triệu người Nga sống ở ven biển vùng cực tại các thị trấn và làng tương tự Pevek, những nơi chỉ có thể đến bằng máy bay hoặc tàu trong điều kiện thời tiết tốt. Tuy vậy, khu vực này tạo ra 20% GDP của Nga và sẽ là bước đệm để Moscow khai thác dầu khí còn nằm dưới Bắc Cực, giữa bối cảnh trữ lượng ở vùng Siberia giảm dần.

Phương Tây kịch liệt phản ứng lo ngại thảm họa hạt nhân ở Nga

Trang tin tức Australia 9News nhận xét, Akademik Lomonosov được ví như "thảm họa Chernobyl trên băng" sẽ hiện thực hóa kế hoạch khai phá Bắc Cực của Tổng thống Nga Vladimir Putin. Con tàu Akademik Lomonosov đã được sơn lại màu cờ Nga và dường như đã sẵn sàng để khởi hành tới khu vực giàu khoáng sản ở vòm Bắc Cực.

Tờ báo miêu tả Akademik Lomonosov là "chìa khóa để mở ra Bắc Cực" dưới thời lãnh đạo của Tổng thống Vladimir Putin.

Nga sap van hanh Akademik Lomonosov: Phuong Tay lai sot vo 
Hồ bơi dự kiến trên tàu Akademik Lomonosov cho các thủy thủ đoàn.

Về lý thuyết, các nhà máy điện hạt nhân nổi có thể giúp cung cấp năng lượng cho các vùng sâu vùng xa mà không cần các cơ sở hạ tầng tốn kém, mất thời gian để xây dựng trên phần lớn đất không thể ở được.

Nhưng việc một lò phản ứng hạt nhân đặt tại vùng biển Bắc Cực đã nhận được phản ứng tiêu cực từ các nhà môi trường.

Tổ chức hoạt động môi trường Greenpeace gọi là “Chernobyl trên băng” hay “Chernobyl nổi”, lấy tên thảm họa nổ nhà máy điện nguyên tử cùng tên ở Ukraine năm 1986, khiến hàng triệu người bị nhiễm phóng xạ ở mức nguy hiểm. Số người chết do tác động lâu dài của phóng xạ được ước tính từ 9.000 (theo Liên Hợp Quốc) cho đến 200.000 (theo Greenpeace).

Nga sap van hanh Akademik Lomonosov: Phuong Tay lai sot vo 
Nga đảm bảo vận hành Akademik Lomonosov an toàn.

Tàu Lomonosov được trang bị hai lò phản ứng với tổng công suất 70 MW (so với công suất 4.000 MW của nhà máy Chernobyl), cung cấp đủ lượng điện cho 100.000 hộ gia đình, theo ước tính của Rosatom.

Tổ chức này cũng đặt câu hỏi về tính kinh tế khi Nga sử dụng một lò phản ứng hạt nhân để phát điện cho khu vực ít người như ở khu Chukotka.

Ngoài ý tưởng cung cấp năng lượng cho khu vực xa xôi ở Bắc Cực, Akademik Lomonosov được cho sẽ là cơ hội để Nga phát triển tuyến đường biển Bắc - tuyến đường thương mại mới mang cơ hội vận chuyển hàng hóa giữa Trung Quốc với châu Âu.

Thomas Nilsen, biên tập viên của tờ báo Barents Observer đặt trụ sở tại thị trấn Kirkenes của Na Uy, đã ước tính rằng vào năm 2035, khu vực Bắc Cực tại Nga sẽ là vùng nước bị hạt nhân hóa nhiều nhất trên hành tinh. Sự tham gia của Akademik Lomonosov có thể sẽ đóng một vai trò lớn dẫn tới thảm họa này.

Trong khi đó, Quỹ Bellona - một tổ chức sinh thái học quốc tế- đã đưa ra giả thuyết trong một báo cáo năm 2011 rằng, sóng từ sóng thần có thể đẩy nhà máy điện hạt nhân lên bờ và dẫn đến một vụ tai nạn hạt nhân gây ra hậu quả nghiêm trọng.

Bà Anna Kireeva - một thành viên của Quỹ Bellona cảnh báo: “Lượng dầu diesel cần thiết để tàu băng qua lớp băng Bắc Cực là rất lớn, dẫn đến lượng khí thải CO2 khổng lồ. Ngoài ra còn có một nguy cơ, đó là không hề có thiết bị để sửa chữa một con tàu hạt nhân gặp nạn ở Bắc Cực”.

Bà Kireeva cho rằng, Nga không chỉ muốn phục vụ chiến lược ở Bắc Cực của mình mà còn muốn xuất khẩu công nghệ của Akademik Lomonosov ra nước ngoài. Trung Quốc hay Sudan có thể là những khách hàng của họ.

"Tôi thực sự lo ngại rằng các công nghệ hạt nhân có thể  được sử dụng ở các quốc gia nơi mức độ an toàn bức xạ hạt nhân, quy định và tiêu chuẩn an toàn không cao như ở Nga. Họ sẽ làm gì với nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng? Họ sẽ phản ứng thế nào trong trường hợp khẩn cấp?" - bà Kireeva nhấn mạnh.

Các quan chức Nga cũng từng tiết lộ về khả năng sẽ sản xuất thêm các mô hình tương tự Akademik Lomonosov để xuất khẩu. Các quan chức Rosatom từ chối tiết lộ về giá của nhà máy điện hạt nhân nổi Akademik Lomonosov. Khi đó, giá của chúng sẽ giảm đi nhiều.

Năm 2016, một quan chức kết nối với dự án cho biết nhà máy điện hạt nhân nổi có giá khoảng 21,5 tỷ rúp (tương đương 274 triệu bảng Anh) và cơ sở hạ tầng cần thiết sẽ tiêu tốn thêm 7 tỷ rúp.

Quế Chi

Thứ Ba, 06/08/2019 07:17

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện