Vận động trí thức nước ngoài: Cần 'chuyên nghiệp' hơn

(Diễn đàn trí thức) - Nhà nước cần 'chuyên nghiệp' hơn khi trả lương theo công việc cho trí thức Việt ở nước ngoài.

Từng thừa nhận về những bất cập cơ bản này, bà Đặng Thị Thu Hà, Phụ trách Vụ Quan hệ Kinh tế, Khoa học và Công nghệ, Uỷ ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Ngoại giao trong một Hội thảo tại Liên hiệp các Hội Khoa học - Kỹ thuật Việt Nam hồi đầu năm nay cũng cho biết, có 3 vấn đề bất cập trong việc "trải thảm đỏ" cho trí thức nước ngoài về xây dựng quê hương.

 
Trí thức Việt ở nước ngoài cần được tạo cơ chế, tạo điều kiện hơn nữa.

Trước hết là xây dựng chính sách. Chính sách dù đã được ban hành nhưng chưa đủ mạnh và cũng chưa đủ tạo một khung chế độ đãi ngộ cụ thể, hấp dẫn về điều kiện sống, làm việc và học tập cho trí thức và gia đình, con em họ khi về nước làm việc. Việc bổ nhiệm sử dụng trí thức vào bộ máy hành chính nhà nước, vị trí chủ chốt trong các doanh nghiệp còn nhiều vướng mắc.

Đối với tổ chức thực hiện thì chưa có đầu mối và hệ thống phối hợp thông tin, trao đổi, hướng dẫn trí thức Việt Nam ở nước ngoài về làm việc.

Bên cạnh đó, còn thiếu các chương trình, dự án hợp tác cụ thể, khả thi. Nhiều trường hợp chuyên gia được giới thiệu đến các viện, trường nhưng chỉ nhận được yêu cầu cung cấp học bổng, tài liệu, trang thiết bị, ít có yêu cầu hợp tác nghiên cứu- ứng dụng. Nhiều kiến nghị, đề xuất của trí thức Việt ở nước ngoài không được tiếp thu, không có phản hồi của cơ quan chức năng liên quan.

Kinh phí cho vận động và hỗ trợ chuyên gia, trí thức, doanh nhân Việt ở nước ngoài về nước làm việc, sự đầu tư của các bộ, ngành, địa phương còn rất eo hẹp không thể có được chế độ đãi ngộ tốt.

Chưa kể, đáng chú ý nhất là cơ chế "xin - cho" trong hoạt động khoa học trong nước ở nhiều nơi vẫn còn tồn tại, việc thực thi chính sách của các cơ quan quản lý trong một số trường hợp còn chưa cởi mở khiến nhiều trí thức vẫn còn băn khoăn, chưa yên tâm về làm việc lâu dài ở Việt Nam.

Nhà nước, trí thức đều cùng phải "chuyên nghiệp" trong hành động

Bàn về giải pháp, vị chuyên gia cho rằng, nếu muốn trí thức nước ngoài được tham gia nhiều hơn vào công việc xây dựng đất nước, các cơ quan Nhà nước cần phải lấy bài học của các Tập đoàn kinh tế tư nhân trong việc trọng dụng nhân tài.

Muốn có phản biện hiệu quả, nhất là các vấn đề trọng yếu của quốc gia, Nhà nước cần phải "chuyên nghiệp" hơn: Mời và trả lương tương xứng để mời và giữ chân trí thức.

Để trí thức làm việc trong nước hiệu quả, chuyên nghiệp thì cần phải làm rõ ràng các yếu tố: Quyền lợi (lương, đãi ngộ), Quyền hạn (yêu cầu việc gì, cần đáp ứng điều gì) và Nghĩa vụ (đóng góp công việc gì).

Tất cả các yếu tố trên cần được cả Nhà nước và trí thức Việt ở nước ngoài thay đổi và hướng về nhau, thể hiện cụ thể trong hợp đồng công việc, thuê khoán chuyên gia... Nếu cả hai đáp ứng được các điều kiện của bên còn lại thì mới thực hiện hợp đồng thuê chuyên gia tư vấn, phản biện, thực hiện các dự án... Đây là cách mà các tập đoàn tư nhân trong nước đang làm hiện nay và đang rất thành công.

Vậy, việc thay đổi trước tiên là làm việc chuyên nghiệp trong sử dụng trí thức.

Cúc Phương

Thứ Tư, 11/07/2018 07:22

Đọc nhiều nhất
Báo Đất Việt trên Facebook
.


Sự Kiện