Hệ thống thủy lợi Cái Lớn–Cái Bé làm giảm giá trị NQ120?

(Diễn đàn trí thức) - Nếu xem Dự án thủy lợi Cái Lớn – Cái Bé là “ngoại lệ”, thì chúng ta đã tự phá vỡ những cam kết của chính mình trong cùng một nghị quyết (NQ120).

He thong thuy loi Cai Lon–Cai Be lam giam gia tri NQ120?
Cửa sông Cái Bé đổ thẳng ra vịnh Rạch Giá - Ảnh: K.NAM

Trong hai ngày 27-28 tháng 11 năm 2017, một hội thảo “hoành tráng” đã được thực hiện tại Cần Thơ, với sự chủ trì của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và sự hiện diện của tất cả các Bộ, Ngành ở cấp Trung ương, lãnh đạo tất cả các tỉnh, thành phố của ĐBSCL và rất nhiều đại diện của các quốc gia, các tổ chức quốc tế tham dự. Nhiều người gọi đây là “Hội nghị Diên Hồng” về ĐBSCL!

Quả thật như thế, sau hội thảo nầy, Nghị Quyết 120 ra đời (120/NQ-CP). Đây là một nghị quyết được tập hợp gần như tất cả những kinh nghiệm thực tiễn mà nếu không từng trãi qua thì không ai có thể nghĩ ra được. Như việc cây lúa bớt “gánh” vai trò an ninh lương thực, thành công trong nông nghiệp không còn là các con số về diện tích gieo sạ hay số tấn gạo xuất khẩu hàng năm v.v.. Cụ thể như: “b) Thay đổi tư duy phát triển, chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp thuần túy, chủ yếu là sản xuất lúa sang tư duy phát triển kinh tế nông nghiệp đa dạng, đáp ứng nhu cầu của thị trường, chuyển từ phát triển theo số lượng sang chất lượng (…)”.

Đáng quan tâm nhất là quan điểm chỉ đạo của chính phủ về cách “ứng xử” với thiên nhiên, đặc biệt là với ĐBSCL, như: “c) Tôn trọng quy luật tự nhiên, phù hợp với điều kiện thực tế, tránh can thiệp thô bạo vào tự nhiên; chọn mô hình thích ứng theo tự nhiên, thân thiện với môi trường và phát triển bền vững với phương châm chủ động sống chung với lũ, ngập, nước lợ (…)”. Đây được coi như là “điểm 10” của NQ120 và được các đại biểu quốc tế chia sẽ rộng rãi trên thế giới.

Đối với quốc tế, NQ120 được xem như là sự cam kết của chúng ta đối với ĐBSCL, nơi không phải chỉ sản xuất lúa gạo, cá tôm, cây ăn trái cho người Việt Nam, mà nó còn đóng góp vào nguồn lương thực, thực phẩm trên thế giới.

Việc cam kết bảo vệ thiên nhiên thì chúng ta cũng đã từng tham gia, như trong hiệp ước bảo tồn đa dạng sinh học (Convention of Bio-diversity, CBD), Việt Nam tham gia ký năm 1995. Tại nước ta những điều khoản nầy đã được cụ thể thành luật, như: “d) Trong quá trình tổ chức thực hiện quy hoạch, trường hợp có sự khác nhau giữa quy hoạch tổng thể bảo tồn đa dạng sinh học của cả nước với quy hoạch sử dụng đất của tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, quy hoạch ngành, lĩnh vực, trừ quy hoạch quốc phòng, an ninh thì ưu tiên thực hiện quy hoạch bảo tồn đa dạng sinh học (Luật ĐDSH, 2009).”

Hiện nay, ĐBSCL chưa có một qui hoạch tổng thể về bảo tồn đa dạng sinh học, nhưng lại có 2.500 qui hoạch khác đã được phê duyệt. Thấy được việc bất cập nầy, nên trong NQ120 chính phủ đã giao cho Bộ Kế hoạch và Đầu tư: “Chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và cơ quan liên quan xây dựng Quy hoạch tổng thể phát triển bền vững đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 thích ứng với biến đổi khí hậu theo phương pháp tích hợp đa ngành, trên cơ sở quy hoạch các ngành, lĩnh vực và sản phẩm chủ lực, trình Thủ tướng Chính phủ xem xét phê duyệt trước quý III năm 2020”.

Trong khi báo cáo rà soát qui hoạch của Bộ Kế hoạch và Đầu tư chưa được làm xong (quý III, 2020), thì qua các phương tiện thông tin (http://baodatviet.vn/dien-dan-tri-thuc/phe-duyet-mot-dtm-va-trach-nhiem-giai-trinh-3372499/), được biết là Dự án thủy lợi Cái Lớn – Cái Bé đã được phê duyệt và sẽ hoàn tất năm 2021. Dự án nầy nằm trong Quy hoạch thủy lợi ĐBSCL, là một trong 2.500 qui hoạch đã được liệt kê trên đây. Vì vậy, dự án nầy nhất thiết phải được đưa vào kế hoạch rà soát của Bộ Kế hoạch và Đầu tư!

Nếu xem Dự án thủy lợi Cái Lớn – Cái Bé là “ngoại lệ”, thì xem như chúng ta đã tự phá vở những cam kết của chính mình trong cùng một nghị quyết (NQ120).  

  • Dương Văn Ni

Thứ Tư, 09/01/2019 08:40

Đọc nhiều nhất
Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện