Việt Nam có kịp giàu trước khi già?

(Bình luận) - Con đường duy nhất là trở thành một dân tộc giàu trước khi già. Tất nhiên, điều này sẽ không thể dễ dàng như nói những lời thật hay.

Nền kinh tế Việt Nam đang chờ đón tin vui. Có vẻ như, sẽ có thêm một năm nền kinh tế cán đích thành công mục tiêu tăng trường GDP với mức tăng 6,9% - 7%. Đã có những nụ cười lạc quan và hi vọng, rằng đi cùng với đó sẽ là mức thu nhập lên tới cả chục ngàn USD/năm, trăn trở về việc vướng bẫy thu nhập trung bình sẽ nhận được một lời đáp hoàn hảo. Việt Nam sẽ thật sự hóa rồng hóa hổ, trở thành một thị trường đáng nể trong khu vực và trên thế giới. Tiếc là, có thể, con đường tiến tới giấc mơ này vẫn còn rất xa.

Mối lo thực tế đang hiện ra sừng sững trước mắt chúng ta. Hiện tại, tuổi trung bình của người Việt là khoàng 26, Việt Nam vẫn đang trong những năm tháng 'dân số vàng' nhưng dự kiến trong 18 - 20 năm tới, sự già hóa dân số sẽ xảy ra. Theo tính toán, vào năm 2040, nhóm người trên 60 tuổi sẽ chiếm khoảng 21% dân số, ghi nhận tốc độ tăng người già thuộc hàng nhanh nhất thế giới.

Về thu nhập, trong thời kỳ dân số vàng, GDP bình quân đầu người ở Hàn Quốc và Nhật Bản ở mức trên 30.000 USD. Chiếm 1/6 dân số thế giới nhưng ở giai đoạn tương ứng, mỗi người Trung Quốc cũng nhận được hơn 9.500 USD/năm, con số cao gấp nhiều lần mức thu nhập trung bình đang ở mức khoảng 2.600 USD/năm của Việt Nam. Không phải ngẫu nhiên mà các vị chuyên gia kinh tế tâm huyết đã nhiều lần cảnh báo, nếu không nhanh, chúng ta sẽ rơi vào tình thế "chưa giàu đã già".

Vậy nhưng, dẫu có lạc quan đến thế nào, chúng ta cũng không thể căn vào điều kiện sống không phải quá dư dả cho đại đa số người dân hiện nay mà tự an ủi rằng, không giàu trước khi già có thể chẳng phải là một tai họa. Họ tin rằng, người Việt đã quen với gian khó và nỗ lực thêm vài chục năm nữa không phải là một nhiệm vụ bất khả thi. Đôi lúc, sự tự tin lại tỏ ra thiếu cần thiết đến vậy.

Viet Nam co kip giau truoc khi gia?
Khi dân số già đi, sẽ cần đầu tư thêm vào các cơ sở hạ tầng, dịch vụ công ích phục vụ người cao tuổi.

Bắt đầu bằng những toan tính rất thường nhật về ‘cơm áo gạo tiền’. Theo thông tin do The Economist cung cấp, cuộc khảo sát thực hiện năm 2011 cho thấy, 90% trong số người già không có nhiều tiền tiết kiệm. Về phía nhà nước, chỉ có những người cực kỳ nghèo và những người trên 80 tuổi mới được hưởng trợ cấp với mức khoảng vài USD/tuần. Với cơ cấu kinh tế hiện tại, khi nông nghiệp vẫn chiếm tới khoảng 70% lao động, trong khoảng 20 năm nữa, tình trạng này không thay đổi nhiều.

Ngay cả với nhóm người đang đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), chính sách bảo hiểm linh hoạt cộng với mức đóng rất khiêm tốn của khối lao động trong các nhà máy, khu công nghiệp sẽ không thể là nguồn bảo đảm tin cậy cho họ lúc về già. Cách thức quản lý quỹ BHXH đặt ra một mối lo khác cho cả những người đang tham gia chính sách này với mức đóng góp lớn hơn. Đó là chưa kể các vấn đề về hạ tầng và dịch vụ phúc lợi, ít nhất là ở mức tối thiểu cho người già. Câu hỏi chính phủ sẽ hỗ trợ hàng triệu người dân đã quá tuổi lao động thế nào rất khó tìm câu trả lời. Hiển nhiên, không thể bỏ mặc họ.

Đến đây, đặt ra khả năng, thay đổi nhận thức của người Việt trước khi quá muộn. Theo ý tưởng này, có thể khuyến khích họ tham gia vào các dịch vụ bảo hiểm cho người già, tự tiết kiệm hoặc đầu tư, để khi đã không còn sức lao động, tiêu vào của để dành. Tuy nhiên, mức thu nhập hiện tại là một ngáng trở.

Thứ Bảy, 05/01/2019 08:05

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện